|
Χαιρετισμός
της Υφυπουργού Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων,
Εύης Χριστοφιλοπούλου,
στην Ημερίδα με θέμα «Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων»
25/02/2010
Κυρίες και Κύριοι,
Έρχομαι να πάρω το νήμα από εκεί που το άφησε η Υπουργός μας, Άννα Διαμαντόπουλου, η οποία μίλησε για δυσκολίες που είναι φυσικό να υπάρχουν στην κατάρτιση του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων. Ξεκινούμε αυτήν την πραγματικά πολύ επίπονη δουλειά που έχουμε μπροστά μας όλοι, Υπουργείο Παιδείας, συναρμόδια Υπουργεία, κοινωνικοί εταίροι και εκπαιδευτικοί φορείς. Έχουμε μια πολύμηνη, επίπονη και εξειδικευμένη διαδικασία, όπου θα υπάρχουν αντιθέσεις. Η Υπουργός μας κάλεσε να μην το κάνουμε, και το κάνω κι εγώ μετά από αυτή, να μην εκφραστούν συντεχνιακές λογικές, οι οποίες όμως θα ενυπάρχουν θα ελλοχεύουν, άρα, ο διάλογός μας πρέπει να είναι ένας διάλογος ξεκάθαρος, ουσιαστικός, να πηγαίνει στην ουσία των θεμάτων και των προβλημάτων. Να χτίζει γέφυρες. Γέφυρες μεταξύ επαγγελμάτων. Γέφυρες μεταξύ τύπων εκπαίδευσης. Γέφυρες μεταξύ άτυπης και τυπικής Εκπαίδευσης.
Έχουμε δυο επιλογές μπροστά μας για αυτήν τη διαδικασία, δυο δρόμους. Μπορούμε να επιλέξουμε τον ένα δρόμο, όπως λέει και ο Ρόμπερτ Φορστ στο ποίημά του. Να πάμε σε ένα δρόμο, τον οποίο γνωρίζουμε καλά. Κι είναι ένας δρόμος στον οποίο εμείς οι Έλληνες αρεσκόμεθα. Όποιος πίεσε και πήρε από την Πολιτεία, το Κράτος, τους Υπουργούς, «κατόπιν ενεργειών τους», το «προσόν», τη «βεβαίωση». Αν ακολουθούσαμε μια τέτοια διαδικασία, θα επιχειρούσαμε να έχουμε ως πλαίσιο, το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων και να «κουμπώσουμε» μια οκτάβαθμη κλίμακα αλά γκρέκα στο ήδη υπάρχον τυπικό και άτυπο σύστημα εκπαίδευσης. Εμείς λέμε «όχι» σε αυτή τη διαδικασία και σας καλώ να δούμε μαζί τις υπάρχουσες στρεβλώσεις και του τυπικού και του άτυπου εκπαιδευτικού συστήματος. Τον άλλο δρόμο του ξεκάθαρου και ειλικρινούς διαλόγου.
Υπήρξαν πολλές χαμένες ευκαιρίες για το εκπαιδευτικό σύστημα, αλλά υπήρξαν και καλές πρακτικές. Μου αρέσει να βλέπω πάντα την όχθη του ποταμού που έχει «φυτρώσει», που έχει αναπτυχτεί. Πράγματι, από τη δεκαετία του ’80, που για πρώτη φορά ο Γιώργος Παπανδρέου έθεσε τα θεμέλια της λαϊκής επιμόρφωσης και της εκπαίδευσης ενηλίκων, έχουν γίνει πολλά και καλά βήματα. Όμως, όλα αυτά τα χρόνια δεν έχουμε κεφαλαιοποιήσει και πιστοποιήσει τα όσα πολύ καλά κάναμε μέχρι τώρα στην άτυπη εκπαίδευση. Από την άλλη μεριά, από την άλλη όχθη του ποταμού όπου δεν φυτρώνει τίποτα, όπου υπάρχουν βράχια, είναι μια όχθη του ποταμού όπου ναι μεν επιχειρούσαμε να σπείρουμε τον καρπό της δημιουργίας, αλλά δυστυχώς υπήρχε σπατάλη πόρων. Γίνονταν προγράμματα για να γίνουν, για να περάσουν κάποιοι από το σεμινάριο, να πάρουν μια επιδότηση και να τελειώσει το σεμινάριο. Ήρθε η ώρα να τα δούμε αυτά.
Το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων θέτει ακριβώς αυτά τα όρια και απελευθερώνει τη διαδικασία πιστοποίησης. Όποιος παραδείγματος χάρη, έμαθε να είναι μάγειρας, λογιστής ή βιβλιοθηκονόμος, μπορεί να πιστοποιεί τις δεξιότητες του, αν περάσει τις εξετάσεις. Εάν το επιθυμεί, μπορεί να πάει ένα βήμα πιο πέρα στην επαγγελματική του ζωή ή ακόμα και να «χτυπήσει» την πόρτα ενός Τριτοβάθμιου Ιδρύματος. Είναι δικαίωμα του κάθε πολίτη! Αυτό είναι μια εξαιρετικά απελευθερωτική διαδικασία, αρκεί να θέσουμε τα όρια. Αρκεί επιτέλους, να θέσουμε στη Μεταδευτεροβάθμια εκπαίδευση το πώς αυτή συνδέεται με τις ανάγκες των ανθρώπων και της αγοράς εργασίας.
Τι χρειάζεται για την ανάπτυξη και την ανατροπή της ύφεσης που μας απειλεί; Η Κυβέρνηση έχει συγκεκριμένες προτεραιότητες και επενδυτικές πρωτοβουλίες. Οι επιχειρήσεις καλούνται να ανταποκριθούν. Το ζήτημα όμως, είναι οι άνθρωποι. Οι άνθρωποι με προσόντα μπορούν και να προσαρμοστούν και να αξιοποιηθούν και να αναδειχθούν οι ίδιοι. Εκεί είναι η μεγάλη πρόκληση!
Η δεύτερη πρόκληση αφόρα στην ποιότητα, η οποία συνδέεται με την ανατροπή του φορεοκεντρικού, γραφειοκρατικού και δύσκαμπτου σημερινού συστήματος σε ένα ανθρωποκεντρικό σύστημα. «Πρώτα ο μαθητής» και «Πρώτα ο εκπαιδευόμενος, καταρτιζόμενος και ο εργαζόμενος πολίτης» ή ο πολίτης που έχει χάσει τη δουλειά του και αναζητά εργασία, ο νέος άνθρωπος που τελείωσε το Πανεπιστήμιο, αλλά "χτυπάει" πόρτες όπου άλλα του ζητούν οι εργοδότες, και άλλα προσφέρει αυτός. Για όλους αυτούς τους πολίτες πρέπει να υπάρχει ευκαιρία, η οποία πραγματοποιείται μέσα από την ποιότητα στην εκπαίδευση.
Τι σημαίνει λοιπόν να ανατρέψουμε τα δεδομένα; Σημαίνει να πάμε πίσω- όπως κάνουμε και με τα σχολεία- να δούμε τις ανάγκες μας στις βασικές δεξιότητες. Πρέπει να ξαναβρούμε το βασικό πλαίσιο γνώσεων και δεξιοτήτων που χρειάζεται η Ε.Ε. και η χώρα μας σήμερα. Δεν είναι τυχαίο ότι αυτές οι δεξιότητες είναι αυτές που ζητούν οι εργοδότες. Η δυνατότητα να επικοινωνεί κάποιος, να χρησιμοποιεί τη γλώσσα της πληροφορικής να επικοινωνεί στη μητρική του γλώσσα, αλλά και σε άλλες ξένες γλώσσες. Να έχει πρωτοβουλία, να έχει δυναμικότητα και δυνατότητα συνεργασίας. «Να μαθαίνει να μαθαίνει».
Αν πάμε στην οριζόντια διάχυση αυτών των ικανοτήτων σχεδιάζοντας τα εκπαιδευτικά προγράμματα, όχι με βάση τον φορέα, αλλά τον εκπαιδευόμενο. Η θεωρητική γνώση δεν επαρκεί αν δεν συνδεθεί με την ικανότητα και τη δυνατότητα συγκεκριμένης εκτέλεσης εργασιών και συμπεριφορών.
Η τρίτη μεγάλη πρόκληση που αντιμετωπίζει το εκπαιδευτικό μας σύστημα, και ιδιαίτερα το σύστημα Δια Βίου Μάθησης από το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων, δεν είναι άλλη από την αποκέντρωση τους ίδιου του συστήματος. Ήδη έχει ξεκινήσει μια μεγάλη διαδικασία αποκέντρωσης στη χώρα. Εμείς, στο Υπουργείο, θέτουμε προτεραιότητες. Για πρώτη φορά στη χώρα με ενιαίο τρόπο, πιστοποιούμε την ποιότητα και την επάρκεια στους φορείς Κατάρτισης και Εκπαίδευσης, βάζοντας όρια και δικλίδες μεταξύ των διαφορετικών βαθμίδων, ώστε να αντιστοιχηθούν τα προσόντα. Πιστοποιούμε τους εκπαιδευτές ενηλίκων για να μπορούν να μεταδώσουν τις ικανότητες που έχουμε όλοι ανάγκη, τα λεγόμενα “soft skills”. Πιστοποιούμε τους φορείς κατάρτισης και τους εκπαιδευτές για να έχουμε ένα σύστημα ξεκάθαρο, οριοθετημένο και αποκεντρωμένο, όπου σε κάθε μικρή γειτονιά στις πόλεις μας, σε κάθε χωρίο θα υπάρχει το τοπικό δίκτυο Δια Βίου Μάθησης. Δεν θα είναι μόνο οι φορείς της Μεταδευτεροβάθμιας, δηλαδή ΚΕΚ, ΙΕΚ, ΚΕΣ, αλλά και τα Πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ. Επίσης, θα επιχειρήσουμε - πολύ πιο δυναμικά από ότι στο παρελθόν- να εντάξουμε στο δίκτυο Δια Βίου Μάθησης τους φορείς Απασχόλησης και τη στήριξη που θα παρέχουν στους ανέργους. Όλα αυτά θα γίνουν στη βάση και θα ενταχθούν εκεί και τα Κέντρα Εκπαίδευσης Ενηλίκων (ΚΕΕ).
Όλα αυτά τα τοπικά δίκτυα Δια Βίου Μάθησης δεν θα κάνουν αποτελεσματικά τη δουλειά τους, εάν εμείς δεν κάνουμε τη δική μας. Δική μας δουλειά είναι να πάμε σε ένα Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων, που να μην αντικατοπτρίζει το εκπαιδευτικό μας σύστημα όπως είναι σήμερα αλλά όπως το ονειρευόμαστε! Αυτή είναι η μεγάλη πρόκληση, γιατί αν το κατορθώσουμε αυτό σήμερα, το αύριο στην εκπαίδευση και συνεπώς στην ανάπτυξη της χώρας, είναι μεγάλο!
Κλείνω με μια λέξη, την οποία έχει πει ο Πρωθυπουργός συνολικά για τη χώρα, για την ανάπτυξη. «Πάμε!»
|